Skip to content

ภาวะติดเชื้อที่ลิ้นหัวใจ

November 11th, 2013

Webmaster

ภาวะติดเชื้อที่ลิ้นหัวใจ

 ภาวะติดเชื้อแบคทีเรียที่ลิ้นหัวใจหรือเรียกว่า Bacterial Endocarditis นั้น เป็นภาวะติดเชื้อที่ค่อนข้างรุนแรงและอันตราย ซึ่งมักจะเกิดในคนที่มีความผิดปกติที่หัวใจอยู่ก่อน ไม่ว่าจะเป็นผนังกั้นห้องหัวใจรั่วลิ้นหัวใจตีบหรือลิ้นหัวใจรั่ว การติดเชื้อลักษณะนี้ ส่วนใหญ่เป็นจากเชื้อแบคทีเรีย แต่ก็มีบางรายเป็นเชื้อราได้เหมือนกัน สำหรับคนที่เป็นจากเชื้อราก็มักจะเป็นคนที่มีภูมิคุ้มกันผิดปกติ

โดยปกติแล้วการติดเชื้อที่ลิ้นหัวใจนั้นเกิดได้ไม่ง่ายนัก เพราะภายในหัวใจมีเลือดไหลเวียนอยู่ตลอดเวลา ถ้าเป็นน้ำในแม่น้ำก็เป็นน้ำที่ไหลเชี่ยวมากดังนั้น ถ้าจะมีเชื้อโรคเผลอหลุดเข้าไป โอกาสที่ตัวเชื้อจะเกาะติดที่ส่วนต่างๆของหัวใจก็ทำได้ยากมากเหมือนคนที่ตกไปในลำน้ำที่ไหลเชี่ยว โอกาสที่จะเกาะติดขอบฝั่งได้นั้นก็ค่อนข้างจะลำบาก แต่ในคนที่มีความผิดปกติข้างต้น เช่น มีผนังกั้นห้องหัวใจรั่ว ลิ้นหัวใจตีบหรือลิ้นหัวใจรั่วนั้น การตีบหรือรั่วดังกล่าวจะทำให้เกิดกระแสเลือดที่พุ่งแรงผิดปกติในห้องหัวใจเปรียบเทียบง่ายๆเหมือนเราบีบปลายสายยางที่เปิดน้ำไหลอยู่ให้แคบลง ทำให้น้ำพุ่งแรงขึ้น กระแสเลือดที่พุ่งนั้น จะแรงพอที่จะพุ่งไปกระแทกเยื่อบุหัวใจที่อยู่ฝั่งตรงข้าม และแรงพอที่จะทำให้เกิดรอยถลอกของเยื่อบุหัวใจ (ที่ควรจะเรียบและลื่น) ได้

บางครั้งบางคราวในคนทั่วไปอาจจะมีเชื้อโรค โดยเฉพาะเชื้อแบคทีเรียหลุดผ่านเยื่อบุหรือผิวหนังเข้าไปในร่างกายได้บ้าง แต่อาจจะมีจำนวนไม่มากนัก เชื้อโรค 2-3 ตัวที่อาจหลุดเข้าไปในร่างกายไปตามกระแสเลือดนี้ ธรรมดาแล้วจะหาที่เกาะพัก เจริญเติบโตไม่ได้เพราะเยื่อบุภายในหัวใจและหลอดเลือดนั้น ปกติจะเรียบลื่นไม่มีที่ให้ยึดเกาะ แต่ถ้าบังเอิญเยื่อบุภายในหัวใจมีรอยถลอกจากการที่มีกระแสเลือดพุ่งไปกระทบอยู่บ่อยๆเชื้อที่ว่าไม่กี่ตัวนั้นก็จะมีที่หยุดพักให้เจริญเติบโตได้

ถ้าเชื้อโรคตัวไหนสามารถเกาะติดในหัวใจได้ก็จะโชคดีมาก เพราะจะมีบ้านพักที่อุดมสมบูรณ์ เนื่องจากเลือดที่มีอยู่ในหัวใจตลอดเวลานั้นเป็นอาหารอันโอชะที่มีสารอาหารครบทุกหมู่ เชื้อโรคที่เติบโตที่หัวใจแบบนี้นอกจากจะได้อาหารอันโอชะอยู่ตลอดเวลาแล้ว ยังโชคดีอีกที่ยาฆ่าเชื้อต่างๆก็มักจะไปถึงได้ไม่เข้มข้นพอเพียง เนื่องจากกระแสเลือดที่เชี่ยวกรากนั้น เปรียบเสมือนหยดน้ำยาอุทัยทิพย์ลงไป 2-3 หยดในแม่น้ำเจ้าพระยา ยาปฏิชีวนะที่ให้ทางหลอดเลือดดำก็จะไปถึงตัวเชื้อได้ไม่เข้มข้นนัก กอปรกับเชื้อโรคที่อยู่ในหัวใจนี้จะสัมผัสกับเลือดด้าน (ที่มียาปฏิชีวนะอยู่) ในเพียงด้านเดียวเท่านั้น เนื่องจากเยื่อบุผนังที่บุภายในหัวใจนั้นไม่มีหลอดเลือดฝอยไปเลี้ยงเหมือนอวัยวะเนื้อเยื่อที่อื่น

ดังนั้น เชื้อโรคที่โตเป็นก้อนอยู่กับลิ้นหัวใจจึงสัมผัสกับยาปฏิชีวนะเพียงด้านเดียว คือจากยาที่ละลายอยู่ในกระแสเลือดที่ไหลผ่านห้องหัวใจ กว่ายาจะเข้มข้นเพียงพอที่จะซึมถึงกลางก้อนเชื้อโรคได้ก็ใช้เวลานาน จึงทำให้เชื้อโรคที่โชคดีโตแถวนั้น มีทั้งอาหารอร่อยและบ้านพักที่ปลอดภัย

การรักษาการติดเชื้อแบบนี้ผู้ป่วยจึงต้องได้รับยาปฏิชีวนะทางหลอดเลือดอยู่นานเป็นเดือน มีบางรายที่มีโรคแทรกซ้อน เช่น ก้อนเชื้อโรคเกิดไม่สามัคคีกัน บางส่วนหลุดออกจากหัวใจล่องลอยไปตามหลอดเลือด เช่น ไปที่หลอดเลือดสมองหรืออุดหลอดเลือดที่ขา ที่แขน ทำให้มีอาการของสมองหรือแขนขาขาดเลือด หรือบางครั้งเกิดฝีในสมอง

ผู้ป่วยแบบนี้หลังได้รับยาในช่วงหนึ่งแล้ว อาจต้องได้รับการผ่าตัดร่วมด้วย หรือในบางครั้งตัวเชื้อโรคไม่รักดี ไม่ดูแลที่อยู่อาศัย (หัวใจ) กินบนเรือนขี้รดบนหลังคา เป็นเชื้อโรคพวกชอบทำลายก็จะทำลายลิ้นหัวใจ ทำให้ลิ้นหัวใจรั่วมากขึ้นจนทำงานไม่ไหวเกิดภาวะหัวใจล้มเหลว ผู้ป่วยแบบนี้ก็อาจจะต้องได้รับการผ่าตัด ทั้งเอาเชื้อโรคออกและเปลี่ยนลิ้นหัวใจไปพร้อมกัน

เนื่องจากการรักษานั้นค่อนข้างยากและนาน การป้องกันจึงเป็นเรื่องที่สำคัญ ในสมัยก่อนเราเคยแนะนำว่า คนที่มีภาวะผิดปกติของหัวใจข้างต้นนั้นควรจะรับประทานยาปฏิชีวนะป้องกันการติดเชื้อที่ลิ้นหัวใจ เมื่อต้องได้รับการทำหัตถการการตรวจรักษาทางการแพทย์ต่างๆที่อาจจะทำให้มีเชื้อโรคหลุดลอดเข้าไปในกระแสเลือดได้ แต่ในเรื่องการทำฟันที่เรารู้ว่าภายในปากเป็นแหล่งที่อยู่ของเชื้อโรคมากมาย เมื่อก่อนนั้น เราเคยแนะนำว่าควรให้ยาปฏิชีวนะป้องกันก่อนทำฟัน แต่จากข้อมูลล่าสุดกลับพบว่า การให้ยาปฏิชีวนะป้องกันก่อนทำฟันเป็นผลดีที่ได้ไม่คุ้มเสีย คำแนะนำที่ให้ผู้ป่วยหัวใจรั่ว/ตีบ ต้องได้รับยาปฏิชีวนะก่อนทำฟันจึงยกเลิกไป ยกเว้นในรายที่มีความเสี่ยงมากและรุนแรงเท่านั้น

ผมมีผู้ป่วยผู้ชาย อายุราว 40 ปีกว่า มาพบผมด้วยเรื่องถูกตรวจพบว่ามีลิ้นหัวใจรั่วโดยบังเอิญ แต่เขาก็ไม่ได้มีอาการอะไรมากมายนัก ผมตรวจร่างกายและตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (EKG) ร่วมกับคลื่นเสียงสะท้อนหัวใจ (ECHO) แล้วก็พบว่า มีลิ้นหัวใจไมทรัลซึ่งเป็นลิ้นหัวใจที่กั้นระหว่างหัวใจห้องบนและล่างทางด้านซ้ายรั่วมาก และเริ่มมีหัวใจโตมากแล้ว ในกรณีนี้ ถึงแม้ผู้ป่วยจะไม่มีอาการมาก ซึ่งปกติลิ้นหัวใจนี้ถึงรั่วมากก็อาจจะไม่มีอาการผิดปกติให้รู้สึก แต่จะมีอาการผิดปกติก็ต่อเมื่อหัวใจล้มเหลวแล้ว ยากที่จะแก้ไขดังนั้นเราจึงมักจะแนะนำให้ผ่าตัดแก้ไขเลยถ้ารั่วมาก (ต้องผ่าตัดเพราะไม่มียาที่จะช่วยได้เลยในเวลานี้)

ผู้ป่วยคนนี้ขอกลับไปตัดสินใจที่บ้านก่อนสัก 2-3 สัปดาห์ เพราะต้องไปเตรียมตัวเรื่องที่บ้านและเรื่องงาน ซึ่งผมไม่ขัดข้องเพราะเรื่องลิ้นหัวใจที่รั่วนั้นคงไม่รั่วมากขึ้น หรือหัวใจคงไม่โตขึ้นมากภายใน 2-3 สัปดาห์แน่ๆแต่ทั้งผมและผู้ป่วยคาดผิดถนัด เพราะ 4-5 วันต่อมา เขากลับมาด้วยเรื่องมีไข้สูงอยู่ 2-3 วัน พร้อมกับมีอาการชาแขน ขา และลำตัวทางด้านซ้าย เมื่อตรวจไปก็พบว่า เขามีการติดเชื้อที่ลิ้นหัวใจซึ่งไม่ทราบว่าเชื้อโรคหลุดเข้าไปทางไหนเพราะแผลตามตัวก็ไม่มี และไม่มีประวัติทำฟันหรือได้รับการตรวจภายในร่างกาย ในส่วนที่จะทำให้มีเชื้อโรคหลุดเข้าไปในกระแสเลือดได้

ในรายนี้ที่แย่ไปกว่าการติดเชื้อที่ลิ้นหัวใจก็คือว่า ก้อนเชื้อโรคที่หัวใจนั้นไม่ค่อยสามัคคีกันแตกออกเป็นก้อนเล็กๆหลุดลอยไปตามกระแสเลือด ไปอุดหลอดเลือดที่สมองจึงทำให้เกิดอาการชาครึ่งซีก ยังโชคดีที่เขามาโรงพยาบาลเร็ว และได้ยาปฏิชีวนะอย่างเพียงพอที่จะกำจัดเชื้อที่ลิ้นหัวใจและทำให้เชื้อที่สมองไม่เจริญเติบโตเป็นฝีหนองขึ้นมาอีกแห่ง แต่อย่างไรก็ตาม ผู้ป่วยรายนี้ต้องได้ยาปฏิชีวนะทางหลอดเลือดดำอยู่เป็นเดือนในโรงพยาบาล เมื่อได้ยาครบแล้วเขาจึงกลับมาผ่าตัดเอาลิ้นหัวใจที่ทั้งรั่วและติดเชื้อนั้นออก เพื่อเปลี่ยนเป็นลิ้นหัวใจเทียม ขณะนี้หายเป็นปกติดี และอาการทางสมองก็ไม่มีหลงเหลืออีกเลย

บทความที่เกี่ยวข้อง

นอก(หัว)ใจ
Calcium
Heart attack and heart failure: Thedifference
Live long and lively
No need to chicken out
ความสำคัญของการฟื้นฟูสมรรถภาพหัวใจ


ข้อคิดเห็นทั้งหมดนี้เป็นความคิดเห็นส่วนบุคคลของผู้อ่าน ไม่เกี่ยวข้องกับเจ้าของเว็บไซต์แต่อย่างใด โปรดแสดงความเห็นด้วยความสุภาพ ถ้าเป็นครั้งแรกที่คุณโพสต์แสดงความเห็น อาจจะมีการคัดกรองเนื้อหาได้ การแสดงความคิดเห็นควรอยู่ในประเด็น ห้ามโจมตีใส่ร้ายบุคคลอื่น หรือทำลิงค์ไปยังเว็บไซต์ที่มีเนื้อหาไม่เกี่ยวข้องกัน ผู้ดูแลเว็บไซต์สามารถแก้ไขหรือลบความคิดเห็นได้ทุกกรณี

   

Your words are your own, not related to the owner of this website. So be nice and helpful if you can. If this is the first time you're posting a comment, it might go into moderation. Keep comments on topic, no personal attacks, external linking for unrelated content. Administrator has right to delete, edit comments for any reason.

1,270 comments on “ภาวะติดเชื้อที่ลิ้นหัวใจ

  1. Pingback: scientific trading machine

  2. Pingback: fruits et légumes

  3. Pingback: sports dentistry

  4. Pingback: Dillon Bostwick

  5. Pingback: ACS Borrower Login

  6. Pingback: Explainer Video

  7. Pingback: toronto limo service

  8. Pingback: hostgator promo

  9. Pingback: phone psychic reading

  10. Pingback: short stories

  11. Pingback: payday loans uk

  12. Pingback: Tabtale

  13. Pingback: prediksi bola menang

  14. Pingback: branded kitchen

  15. Pingback: edcure

  16. Pingback: pirater un compte facebook

  17. Pingback: annual fundraising plan

  18. Pingback: YICReacts

  19. Pingback: Youtube

  20. Pingback: bodybuilding supplements