Skip to content

กระดูกพรุน ภัยเงียบใกล้ตัว

November 29th, 2013

Webmaster

กระดูกพรุน  ภัยเงียบใกล้ตัว

คนไข้ของหมอคนหนึ่งเป็นคุณลุงอายุ 80 กว่าแล้ว ป่วยเป็นโรคหัวใจ และมาพบหมอในสภาพแทบไม่มีเรี่ยวแรง เดินกะย่องกะแย่ง จนมาฝึกออกกำลังกล้ามเนื้อขาและยืดเหยียด อยู่กันมาหนึ่งปี คนไข้สามารถเดินออกกำลังบนลู่วิ่งได้เป็นชั่วโมง ซึ่งสำหรับอายุขนาดนี้ก็ต้องถือว่าแข็งแรงมาก

แต่โชคร้ายที่อยู่มาคืนหนึ่ง คุณลุงตื่นขึ้นมาจะลุกไปปัสสาวะ ทีนี้เวลาลุกขึ้นเร็วความดันโลหิตเปลี่ยนเกิดอาการหน้ามืด ยิ่งคนไข้ที่ต้องกินยาลดความดันและยาขยายหลอดเลือดซึ่งมีผลต่อความดันอยู่แล้ว พอหน้ามืดก็หกล้มนั่งทรุดลงไปเลยแม้จะล้มไม่แรง แต่ความที่อายุมากแล้วก็อาจเกิดอันตรายได้

คนไข้มาพบหมอหลังจากนั้น 2 วัน หมอก็จับเอ็กซเรย์ทั้งที่ก้นกบและกระดูกสันหลัง เพราะเวลาที่ผู้สูงอายุหกล้มก้นกระแทกให้คิดไว้ก่อนเลยว่าปัญหาไม่ได้เกิดเฉพาะกับก้นกบ แต่จะส่งแรงขึ้นไปถึงกระดูกสันหลังส่วนข้อต่อระหว่างหลังส่วนบนกับเอวที่เรียกว่า ลัมบ้า 1 จะมีโอกาสเกิดการยุบตัวได้สูง กดดูก็รู้สึกเจ็บ โดยเฉพาะถ้ามีภาวะกระดูกพรุนแฝงอยู่อย่างกรณีของคุณลุง

กระดูกพรุนเป็นภัยเงียบ (Silence Disease) คือไม่แสดงอาการ หากไม่ไปตรวจก็ไม่รู้กระดูกพรุนหรือเปล่า กว่าจะรู้ตัวก็อาจเกิดภาวะกระดูกพรุนหรือกระดูกหักไปแล้ว

โดยลำพังภาวะกระดูกพรุนไม่ได้มีอันตรายหรือเป็นปัญหาสุขภาพร้ายแรงเหมือนโรคภัยอื่นๆแต่ผลสืบเนื่องของกระดูกพรุนต่างหากที่ทำให้เราจำเป็นต้องใส่ใจและป้องกันดูแล อย่างเช่นผู้สูงอายุที่เกิดอุบัติเหตุหกล้ม หากมีภาวะกระดูกพรุนร่วมด้วย การล้มธรรมดาก็อาจกลายเป็นเรื่องใหญ่ได้เมื่อกระดูกหัก ซึ่งบริเวณที่มักพบการหักได้บ่อยคือ กระดูกสะโพก กระดูกข้อมือ กระดูกสันหลัง และกระดูกซี่โครง ซึ่งอาจมีผลถึงขั้นทำให้เสียชีวิตที่โรงพยาบาล หรืออาจมีผลต่อคุณภาพชีวิตเมื่อผู้สูงอายุไม่สามารถเดินได้ตลอดชีวิต

กรณีของคุณลุงโชคดีที่กระดูกก้นกบไม่หัก แต่เกิดการยุบตัวของกระดูกสันหลังจากแรงกระแทกร้อยละ 50 คุณลุงต้องใส่เสื้อเกราะเหล็ก และกินยารักษากระดูกพรุนอยู่ 3 เดือน โปรแกรมการออกกำลังอย่างเดิมต้องหยุดเสียก่อน โดยระหว่างนั้นหมอก็ให้คุณลุงหันมาเน้นเรื่องการเสริมสร้างกล้ามเนื้อช่วงลำตัว (Core Muscle) ซึ่งคุณลุงขาดไป

ในที่สุดพอครบกำหนด 3 เดือน คุณลุงถอดเสื้อเกราะ สามารถกลับมาออกกำลังได้เหมือนเดิม และรู้สึกแข็งแรงกว่าเดิมด้วย เพราะได้ออกกำลังเสริมสร้างกล้ามเนื้อช่วงลำตัวช่วยอีกแรง

อันนี้คือสิ่งที่หมออยากจะบอกว่าแม้แต่ในคนที่มีภาวะกระดูกพรุนแล้ว การออกกำลังก็ยังจำเป็น ไม่ได้สายเกินไป แม้จะไม่สามารถทำให้มวลเนื้อกระดูกเพิ่มขึ้นได้ แต่การออกกำลังจะช่วยให้ส่วนอื่นๆในร่างกายมีความแข็งแรงทำงานได้ดีช่วยพยุงกระดูกสันหลังและการทรงตัว ไม่ใช่ว่ากระดูกหักหรือกระดูกยุบแล้วต้องนอนนิ่งตลอดไป

     ปกติแล้วมวลเนื้อกระดูกของคนเราจะมีการสร้างและทำลายเกิดขึ้นตลอดอย่างสมดุล แต่ถ้าเมื่อใดที่กระดูกมีการทำลายมากกว่าการสร้าง โครงสร้างของกระดูกมีการเปลี่ยนแปลงมวลเนื้อกระดูกลดลง เมื่อนั้นจะทำให้

เกิดเป็นภาวะกระดูกพรุน ซึ่งบางครั้งสังเกตได้ว่ากระดูก

จะโค้งงอผิดรูปหรือเตี้ยลง

 

         ปัจจัยต่างๆ ที่ทำให้กระดูกพรุนคือ

  •  อายุที่มากขึ้น
  • ผู้หญิงวัยหมดประจำเดือน มวลเนื้อกระดูกจะลดลงอย่างรวดเร็ว
  • มีประวัติครอบครัว
  • การดื่มแอลกอฮอล์ สูบบุหรี่
  • ขาดการออกกำลังกาย
  • ได้รับแคลเซียมไม่เพียงพอ
  • การรับประทานยาบางอย่างที่มีส่วนผสมของสเตียรอยด์

 

กระดูกพรุนแทบจะเป็นโรคเดียวก็ว่าได้ที่คนผอมมีความเสี่ยงมากกว่าคนอ้วนเพราะคนที่น้ำหนักน้อย แรงที่กระทำกับกระดูกน้อยกว่า ทำให้กระดูกขาดความแข็งแรงก็เป็นได้

ส่วนการจะป้องกันกระดูกพรุนนั้นต้องทำตั้งแต่อายุยังน้อย เพราะร้อยละ 90 ของมวลกระดูกจะสร้างในช่วงอายุแค่ 25-30 ปี การสร้างในที่นี้เรียกง่ายๆว่าเป็นธนาคารเก็บสะสมกระดูก ต้องสะสมเอาไว้ให้มากด้วยการกินแคลเซียมให้เพียงพอ รับวิตามินดีจากแสงแดด ตัดปัจจัยเสี่ยงต่างๆที่มีผลในการทำลายเนื้อกระดูกเช่น การดื่มแอลกอฮอล์และสูบบุหรี่ ที่สำคัญคือต้องมีการออกกำลังอย่างสม่ำเสมอ เพราะแรงที่กระทำกับกระดูกจะกระตุ้นให้มีการสร้างมวลเนื้อกระดูกเพิ่มขึ้น การออกกำลังกายเพื่อป้องกันกระดูกพรุนนั้นจะมีลักษณะเฉพาะคือ ต้องเป็นการออกกำลังกายที่มีแรงกระทำระหว่างกล้ามเนื้อกับกระดูก เพื่อกระตุ้นให้มวลเนื้อกระดูกมีการสร้างมากขึ้น

ถ้าเป็นการออกกำลังกายแบบแอโรบิก ก็ควรเป็นการออกกำลังกายแบบที่มีการลงน้ำหนักหรือที่เรียกว่า Weight Bearing exercise เช่น การเดิน วิ่ง รำมวยจีน การออกกำลังกายที่มีการกระโดด เช่น บาสเกตบอล เป็นต้น ส่วนการว่ายน้ำ ขี่จักรยาน เป็นการออกกำลังกายแบบที่ไม่มีการลงน้ำหนัก (Non-Weight Bearing Exercise) ประโยชน์ของการออกกำลังกายในด้านการเสริมสร้างมวลเนื้อกระดูกก็จะน้อยกว่า (แต่ประโยชน์ในด้านสุขภาพหัวใจและหลอดเลือดอาจจะไม่แตกต่าง)

ส่วนการออกกำลังกายแบบมีแรงต้าน (Resistance หรือ Strengthening exercise) เช่นการยกน้ำหนัก การซิทอัพ หรือการออกกำลังกายแบบผสมผสานในหนังสือเล่มนี้ จะมีแรงกระทำระหว่างกล้ามเนื้อกับกระดูก ช่วยในการเสริมสร้างมวลเนื้อกระดูกได้ ดังนั้น เพื่อกระดูกที่แข็งแรงจึงควรออกกำลังกายทั้งแบบแอโรบิกที่มีการลงน้ำหนักและการออกกำลังกายแบบมีแรงต้านร่วมกัน

แม้สำหรับคนที่อายุเยอะหรือมีภาวะกระดูกพรุนไปแล้ว การออกกำลังกายก็ยังจำเป็น เพราะยิ่งถ้าเราไม่มีการเคลื่อนไหว กระดูกที่บางอยู่แล้วจะยิ่งลดลงตามวัยได้เร็วขึ้น การออกกำลังจึงเป็นการซื้อเวลาให้กระดูกพรุนได้ช้าลง แต่ทั้งนี้เมื่ออายุเพิ่มขึ้นนอกจากการออกกำลังกายแบบแอโรบิก (แบบมีการลงน้ำหนัก) และการออกกำลังกายแบบมีแรงต้านแล้ว ควรเพิ่มการฝึกการทรงตัวด้วย ทั้งนี้จะออกกำลังแบบใดก็ได้ที่ได้ประโยชน์ครบถ้วนทั้ง 3 ประการ แต่ไม่ควรมีการกระโดดโดยเฉพาะยิ่งคนที่กระดูกบางมาก เพราะจะทำให้มีการยุบของกระดูกได้ง่าย และไม่ควรออกกำลังที่ต้องมีการกระทบกระแทก เช่น เล่นฟุตบอล

อีกอย่างที่ขาดไม่ได้คือการออกกำลังเสริมสร้างความแข็งแรงให้กล้ามเนื้อช่วงลำตัว (Core Muscle) เพื่อช่วยให้กระดูกสันหลังแข็งแรง และการฝึกการทรงตัวป้องกันการหกล้ม เพื่อไม่ให้เกิดปัญหาใหญ่กับคุณภาพชีวิตตามมา

ทั้งนี้สามารถออกกำลังกายแบบผสมผสาน เพื่อช่วยในการป้องกันกระดูกพรุนและเสริมสร้างมวลเนื้อกระดูกได้

การออกกำลังกายสำคัญสำหรับทุกวัย เพื่อช่วยให้ห่างไกลโรคกระดูกพรุน

วัยเด็กจนถึงประมาณ 25 ปี : ช่วยเสริมสร้างมวลเนื้อกระดูกให้มากทำให้กระดูกแข็งแรง เป็นเหมือนการเก็บออมวลเนื้อกระดูกที่ยิ่งมากยิ่งดี เพราะการสร้างมวลเนื้อกระดูกเกิดขึ้นมากในช่วง 25 ปีแรกของชีวิตเท่านั้น

วัย 25-50 ปี : ช่วยรักษามวลเนื้อกระดูกให้คงที่ ไม่สูญเสียมวลเนื้อกระดูกไปก่อนวัยอันควร

วัยมากกว่า 50 ปีขึ้นไป : ชะลอการสูญเสียมวลเนื้อกระดูกที่เป็นไปตามวัยและป้องกันการหกล้ม และกระดูกหักเมื่ออายุมากขึ้น

เรื่องโดย แพทย์หญิงปิยะนุช  รักพาณิชย์

บทความที่เกี่ยวข้อง

ใจเร็วแต่อย่าใจร้อน
น้ำ กับ ใจ
ลิ้นหัวใจเทียม
หัวใจกับอาหารและอาหารเสริม
Do You Remember?
กล้ามเนื้อหัวใจอ่อนแรง


ข้อคิดเห็นทั้งหมดนี้เป็นความคิดเห็นส่วนบุคคลของผู้อ่าน ไม่เกี่ยวข้องกับเจ้าของเว็บไซต์แต่อย่างใด โปรดแสดงความเห็นด้วยความสุภาพ ถ้าเป็นครั้งแรกที่คุณโพสต์แสดงความเห็น อาจจะมีการคัดกรองเนื้อหาได้ การแสดงความคิดเห็นควรอยู่ในประเด็น ห้ามโจมตีใส่ร้ายบุคคลอื่น หรือทำลิงค์ไปยังเว็บไซต์ที่มีเนื้อหาไม่เกี่ยวข้องกัน ผู้ดูแลเว็บไซต์สามารถแก้ไขหรือลบความคิดเห็นได้ทุกกรณี

   

Your words are your own, not related to the owner of this website. So be nice and helpful if you can. If this is the first time you're posting a comment, it might go into moderation. Keep comments on topic, no personal attacks, external linking for unrelated content. Administrator has right to delete, edit comments for any reason.

1,342 comments on “กระดูกพรุน ภัยเงียบใกล้ตัว

  1. Pingback: takipçi kasma

  2. Pingback: http://www.beasleyfirm.com/

  3. Pingback: Bail Bond in Tulsa

  4. Pingback: Dillon Bostwick

  5. Pingback: agen judi online

  6. Pingback: OrionCode

  7. Pingback: NutAndShell.com

  8. Pingback: animals

  9. Pingback: http://otoxia.com/harga-hp-samsung-1-jutaan/

  10. Pingback: maid services boston

  11. Pingback: โรงแรมอุดรธานี ราคาถูก

  12. Pingback: phone psychic

  13. Pingback: Funny coffee mugs for a boss

  14. Pingback: https://www.youtube.com/watch?v=r6HH-HViM6Q

  15. Pingback: pirater un compte facebook

  16. Pingback: free project materials download

  17. Pingback: vuelosdelalma.blogspot.com/2013/11/kampung-inggris-pare-kediri.html