Skip to content

การออกกำลังกาย

August 10th, 2015

Webmaster

การออกกำลังกาย

อตตานเมว  ปจม  ปฏิรูเป  นิเวสเย
อตญญมนสาเสยย  น   กิลิสเสยย  ปณฑิโต

“บัณฑิตตั้งตนไว้ในคุณ          อันสมควรเหมาะสมก่อน
แล้วสอบคนอื่นภายหลัง        จะไม่เศร้าหมอง”

อตตานญเจ  ตถา  กยิรา    ยตญญมนุสาสติ
สุทนโต  วต  ทเมต        อตตา หิ กิร ทุททโม

“บุคคลสอนผู้อื่นอย่างไร        ควรทำตนอย่างนั้น
ฝึกตนดีแล้วจึงค่อยฝึกผู้อื่น    เพราะตนเองก็ฝึกได้ยาก”

ผมอ่านหนังสือ “ทางแห่งความดี” ของ คุณวศิน อินทสร” พบ พระพุทธภาษิตทั้งสองแล้วนึกถึงเรื่องที่ผมพยายามจ้ำจี้ จ้ำไช แนะนำคนไข้โรคหัวใจ
ออกกำลังกายสม่ำเสมอ
ควบคุมน้ำหนัก
ไม่รับประทานอาหารมากเกินพอดี
หยุดสูบบุหรี่

สามอย่างแรก ผมลองทำได้เอง  ทำไม่ยาก (ไม่ง่าย…. แต่ก็เป็นไปได้!!)  แต่เรื่องหยุดสูบบุหรี่ยังไม่เคยต้องทำเองครับ…… เพราะไม่เคยสูบ…. ไม่เคยติด  และไม่คิดจะเริ่มสูบ

บุหรี่ไม่ใช่เป็นอันตรายต่อระบบหัวใจและหลอดเลือดอย่างเดียว  แต่ยังทำให้ผู้สูบ (และที่สำคัญผู้ที่อยู่ใกล้ๆ คนสูบบุหรี่  เช่น ลูก สามี ภรรยา หรือผู้ร่วมงาน)  มีความเสี่ยงต่อมะเร็งหลายๆ  ชนิด  เช่น  มะเร็งปอด  มะเร็งกระเพาะปัสสาวะ และโรคกระเพาะ  โรคปอดโดยเฉพาะโรคถุงลมปอดโป่งพอง  ซึ่งทรมานมากๆ  โรคเหล่านี้เมื่อมีอาการหรือตรวจพบจะรักษาอย่างไรก็ยากที่จะทำให้ผู้ป่วย มีอาการกลับมาเป็นปกติเหมือนเมื่อก่อนสูบบุหรี่ได้ยาก

คนส่วนใหญ่ที่เริ่มสูบบุหรี่ มักจะเริ่มตั้งแต่อายุไม่มากและมักจะเกิดจากการทำตามคนอื่นหรือถูกชักชวนจากคนใกล้ชิด

สำหรับเรื่องการออกกำลังกายนั้น จากที่สังเกต คนไข้หลายๆ คนทำตามได้ไม่ยากนัก ยกเว้นในรายที่มีปัญหาเรื่องน้ำหนักตัวที่ส่งผลให้มีอาการปวดเข่า  ปวดหลัง……. คนไข้พวกนี้น่าสงสารเหมือนกันครับเพราะไม่รู้ว่าจะเริ่มรักษาอย่างไรดี เพราะ………
ออกกำลังกายไม่ได้…………………………. น้ำหนักก็ไม่ลด
น้ำหนักไม่ลด…………………………………. ปวดข้อ ปวดเข่า!!
ปวดข้อ ปวดเข่า………………………………  ก็ออกกำลังกายไม่ได้

นอกจากนี้ ออกกำลังกายไม่ได้ ความดันโลหิตก็จะคุมไม่ได้ ไขมันในเลือดก็จะสูง  ถ้าเป็นเบาหวานระดับน้ำตาลในเลือดก็สูงอีกด้วย  ยิ่งถ้าเป็นโรคหัวใจอยู่………. ก็จะทำให้เหนื่อยมากขึ้นเพราะหัวใจต้องทำหน้าที่แบกน้ำหนักที่มากเกินปกติ

การออกกำลังกาย นอกจากจะมีประโยชน์กับเรื่องของหัวใจแล้ว ล่าสุดยังมีงานวิจัยที่ติดตามดูคนจำนวน 1,740 คนที่อายุมากกว่า 65 ปี พบว่าในคนที่ออกกำลังกายมากกว่า 3 ครั้งต่อสัปดาห์จะมีความเสี่ยงต่อการเกิดโรคสมองเสื่อม (หรืออัลไซเมอร์  – Alzheimer’s disease) น้อยกว่าคนที่ออกกำลังกายน้อยกว่านี้หรือไม่ออกกำลังกายเลย

จากประสบการณ์ของผมเองและที่มีรายงานในบทความต่างๆ  พบว่า คนไข้โรคหัวใจที่ปฏิบัติตัวตามที่หมอแนะนำเรื่องออกกำลังกายได้ดีและถูกต้องนั้น  ส่วนใหญ่แล้วสามารถลดปริมาณยา โดยเฉพาะยาที่ควบคุมเรื่องความดันโลหิต  ระดับไขมัน และยาเบาหวานได้ (ที่หยุดได้เลยนั้นมีเหมือนกันแต่น้อยราย) อาการทางหัวใจก็ดีขึ้นมาก

ที่น่าสนใจ คือ  กลุ่มคนไข้ที่ออกกำลังกายได้ดีตามคำแนะนำ ในตอนแรกๆ นั้นมีส่วนหนึ่งที่ทำไปได้สักระยะหนึ่งแล้ว ก็จะค่อยๆ เลิกไปด้วยเหตุผลเหมือนๆ เดิมที่ว่า
“ไม่ค่อยมีเวลา………. งานยุ่ง!”
“เห็นว่าดีแล้ว??”
แต่ทั้งนี้ จากการศึกษาจะพบว่า ในกลุ่มคนไข้ที่ออกกำลังกายได้ดี แล้วเลิกออกกำลังกายในระยะต่อมา  ส่วนใหญ่เป็นพวกที่ไม่เคยได้ออกกำลังกาย หรือเล่นกีฬาเป็นประจำมาตั้งแต่เด็กๆ ……….พวกที่ชอบเล่นกีฬาตั้งแต่อายุน้อยๆ  แม้จะหยุดพักไปช่วงหนึ่ง  ช่วงเรียนหนังสือหนักหรือทำงานมากๆ  พอได้รับการแนะนำให้ออกกำลังกายใหม่ ก็มักจะทำได้ดีและทำได้ตลอดไป

จะเห็นได้ว่า การออกกำลังกายเพื่อให้มีสุขภาพที่ดีนั้นต้องเริ่มทำตั้งแต่เด็กๆ  ดังนั้น พ่อแม่ที่อยากเห็นลูกๆ ของตัวเองแข็งแรง มีสุขภาพดีเมื่อเขาอายุมากขึ้น  ไม่ใช่มีแต่ความรู้หาเงินได้มากๆ อย่างเดียว  ต้องสอนให้ลูกเล่นกีฬาตั้งแต่เด็กๆ ด้วยครับ….. และการสอนที่ดีก็คือ การทำเป็นตัวอย่าง………..  ตามสุภาษิตข้างต้น

ผมมีคนไข้เบาหวานคนหนึ่ง อายุเกือบ 70 ปี มีปัญหาเรื่องกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด ได้รับการรักษาด้วยการทำบัลลูนขยายหลอดเลือดไป 6 – 7 เส้น จนอาการดีมาก……..  ผมจึงแนะนำให้ออกกำลังกายเป็นประจำซึ่งเขาก็ทำได้ดีด้วยการวิ่งรอบๆ หมู่บ้านประมาณ 30 – 40 นาทีทุกวัน ทำให้ระดับน้ำตาลและไขมันคุมได้ดีมากๆ

แต่ 3 – 4 ปีให้หลัง ภรรยาเขาสังเกตว่าเขาออกจากบ้านไปวิ่งแล้วหายไปนานขึ้นจาก 40 นาที เป็น 1 ชั่วโมง ท้ายสุดหายไปออกกำลังกายตอนเช้าๆ กว่า 2 ชั่วโมง แถมน้ำหนักตัวก็เพิ่มขึ้นๆ ผมก็เริ่มสังเกตว่า ระดับน้ำตาลและไขมันที่เคยคุมได้ดีก็เริ่มคุมไม่ได้!!

ตอนหลังไปถามรายละเอียด จึงทราบว่า ช่วงหลังร่างกายเขาแข็งแรงดี แทนที่จะวิ่ง 30 นาที เขาเพิ่มขึ้นเป็น 40 นาที……. 50 นาที แต่พอหนักๆ เข้า ตอนท้ายๆ ที่วิ่งออกกำลัง เขาเริ่มมีอาการหิว  หน้ามืดตาลาย  ใจสั่น  ซึ่งเป็นลักษณะอาการของระดับน้ำตาลในเลือดต่ำ (เหตุเพราะออกกำลังกายมากขึ้น แต่ไม่ได้ปรับลดระดับยาลง)

ท้ายที่สุด เขาต้องแวะกินกล้วยแขกทอดที่หน้าหมู่บ้านทุกครั้ง  ตอนหลังกินกล้วยแขกไม่พอ รับประทานโอเลี้ยงด้วยทำให้รู้สึกสดชื่นดี จึงทำให้น้ำหนักขึ้นเอาๆ แล้วก็กลับบ้านช้า!!!

ยังดีนะเนี่ย ที่ไม่ได้แวะไปทำอะไรอย่างอื่น… ไม่อย่างนั้นน้ำตาลจะต่ำ หน้ามืดตาลายมากกว่านี้???

 

นิธิ มหานนท์

บทความที่เกี่ยวข้อง

โรคหลอดเลือดหัวใจตีบ
การเตรียมตัวก่อนทำบัลลูนหลอดเลือดหัวใจ
Bacterial endocarditis
A heart-stopping story
Antiplatelet Agents
ประโยชน์หลากหลายจาก EECP


ข้อคิดเห็นทั้งหมดนี้เป็นความคิดเห็นส่วนบุคคลของผู้อ่าน ไม่เกี่ยวข้องกับเจ้าของเว็บไซต์แต่อย่างใด โปรดแสดงความเห็นด้วยความสุภาพ ถ้าเป็นครั้งแรกที่คุณโพสต์แสดงความเห็น อาจจะมีการคัดกรองเนื้อหาได้ การแสดงความคิดเห็นควรอยู่ในประเด็น ห้ามโจมตีใส่ร้ายบุคคลอื่น หรือทำลิงค์ไปยังเว็บไซต์ที่มีเนื้อหาไม่เกี่ยวข้องกัน ผู้ดูแลเว็บไซต์สามารถแก้ไขหรือลบความคิดเห็นได้ทุกกรณี

   

Your words are your own, not related to the owner of this website. So be nice and helpful if you can. If this is the first time you're posting a comment, it might go into moderation. Keep comments on topic, no personal attacks, external linking for unrelated content. Administrator has right to delete, edit comments for any reason.

Comments are closed.